Ruh halinize göre aydınlatma

Audi, yarının mobilite çözümleri için yeni bir aydınlatma konsepti üzerinde çalışıyor. “İnsan Odaklı Aydınlatma” sayesinde odak noktası insanlar ve biyolojik olarak etkili ışıktır.

20.01.2021 Metin: Birte Mußmann ― Fotoğraf: AUDI AG, Volkswagen AG, Oliver Kraus, Arvid Niemeyer Film: AUDI AG Okuma süresi: 5 min

Işık, biyolojik saatimizin akrebi niteliğindedir. Zamanın bu işleyişine yönelik kilit nokta, bir gün boyunca değişen aydınlatma koşullarıdır.
Işık, biyolojik saatimizin akrebi niteliğindedir. Zamanın bu işleyişine yönelik kilit nokta, bir gün boyunca değişen aydınlatma koşullarıdır.

Aydınlatma Audi’de inovasyonu tetikler. Koşullu otonom sürüş ile birleştirildiğinde, uygun donanımlı araçların sürücülerin direksiyon simidini bırakmasına ve yolcu olarak geriye yaslanmasına imkan tanıdığı durumda iç mekan aydınlatma tasarımı her zamankinden daha önemli bir rol üstlenecektir.

Mavi ışığın önemi

Hoş bir ruh hali aydınlatması, mutluluk hissine katkıda bulunabilir. Buna ek olarak ışık, kişinin sirkadiyen ritimlerini de modüle eder. Peki biz bu özelliklerden tercihen nasıl faydalanabiliriz? Audi’de doktora öğrencisi olan Arvid Niemeyer’ın üzerinde çalıştığı şey de tam olarak bu. Niemeyer, “Bizim cevabımız İnsan Odaklı Aydınlatma’dır, çünkü bu konsept insan ihtiyaçlarına öncelik tanır,” diyor. “Audi inovasyon odaklıdır ve ayrıca doğadan esinlenme konusunda isteklidir. Öğle saatlerinde deneyimlediğimiz parlak ve harika gün ışığının enerji verici ve uyarıcı bir etkiye sahip olduğunu ve uyanıklığı artırdığını biliyoruz. Bu etkiye yapay ışıkla da ulaşılabilir.” diye de ekliyor.

 

Yarının mobilitesi bağlamında, koşullu otonom araçlar hâlihazırda yolda giderken, aşağıdaki senaryo gerçekleşir: Bir kişi seyir halindedir ve bu kişinin önemli bir toplantıya hazırlanmak için zamanı iyi kullanması gerekmektedir. Buradaki kilit nokta konsantrasyondur. “Araçta yer alan bir yolcu olarak kullanıcı, odağı artırmak için ışığın mavi bileşenini artırarak iç mekan aydınlatma ayarını yapabilir. Çalışmalar, ışık kaynağının geniş bir alana sahip olmasının ve tıpkı güneşin öğle vaktinde tam tepede olması gibi doğrudan başın üzerine yerleştirilmesinin önem arz ettiğini göstermiştir.” Mavi bileşende bir azalma meydana gelmesi durumunda etki de azalır. Bu nedenle, yüksek kırmızı ve düşük mavi bileşenli sıcak ışığın rahatlamaya neden olduğu görülmektedir. “Bunların her ikisi de kullanışlıdır, ancak enerji verici etkiye sahip olan uygulama bizim için daha uygun olan uygulamadır. “

Light with a high blue component
İster doğal ister yapay olsun, yüksek mavi bileşenli ışığın uyarıcı etkisi vardır. (Alternatif metin) Yüksek mavi bileşenli ışık

Günlük rutinlerimizin arkasındaki zaman kaydedici

Işığın bizi nasıl etkilediğini daha iyi anlayabilmek için edinilmiş davranış biçimlerimize ve biyolojik süreçlerimize daha yakından bakmamız gerekiyor. Arvid Niemeyer bunu şu şekilde açıklıyor: “Gece ve gündüzün ritmini basitçe içselleştirdik. Biz buna sirkadiyen ritim diyoruz; bu, kabaca her 24 saatte bir tamamlanan bir uyku-uyanıklık döngüsüdür.” Vücudumuz bu ritme uyum sağlamıştır ve gündüzleri geceden farklı bir şekilde işlev görmektedir. Işığa tepki veren duyu organları olarak gözlerimiz döngüsel değişimi kolaylaştırır. “Konuyla ilgili araştırmalar, sırasıyla geceleri ve renkleri görmeden sorumlu fotoreseptörlere ek olarak, retinada ayrıca üçüncü tip bir reseptörün de yer aldığını ortaya koymuştur. Bu türü bu denli özel kılan şey ise vücuttaki bazı hormonları düzenliyor olmasıdır. Bu mekanizmaya yönelik bir bakış açısı kazanmak, İnsan Odaklı Aydınlatma konseptinin önünü açar.

 

“In 2002, research on the topic revealed that in addition to rod and cone photoreceptors, which are responsible for seeing at night and in color respectively, there is also a third type of receptor in the retina for detecting incident light. What makes this kind so special is that it does not contribute to sight, but instead regulates certain hormones in the body. These ganglion cells contain melanopsin proteins and are found in the uppermost layer of the retina.”

Audi üç çalışma yürütmektedir

İnsan Odaklı Aydınlatma üzerine araştırmalar yapan tek kişi Arvid Niemeyer değildir. Bu araştırma aynı zamanda Michael Weng’in de uzmanlık alanıdır. Bu ikili, başlangıç noktası olarak Audi A8 ile yapılan önceki saha araştırmasının ilk bulgularından yola çıkarak takip çalışmalarını yürütmüştür. Saha araştırmasında, sirkadiyen ritimleri desteklemek için özel olarak uyarlanmış bir makyaj aynası lambasından faydalanılmıştır. Üç katılımcıdan ikisi, ışığın sabahları kendilerini daha uyanık tuttuğunu doğrulamıştır. Ayrıca, 32 katılımcının farklı ışık kaynaklarına sahip karanlık bir kutunun içinde oturduğu diğer iki laboratuvar çalışması da aydınlatmadaki yüksek mavi bileşenin yorgunluğu giderdiği teorisine olan güvenilirliği sağlamıştır.

 

Işığın insanlar üzerindeki etkilerine ilişkin üçüncü Audi çalışması, bir sürüş simülatörü kullanılarak yürütülmüştür. Bu çalışmada, sadece katılımcıların sürücü vazifesi gördüğü durumlar değil, aynı zamanda katılımcıların koşullu otonom araçlarda yolcu oldukları, yani aracın çalıştırılmasına gerek kalınmadığı durumlar da başarıyla incelenmiştir. İlk sonuçlar bu koşullar altında bile olumlu olmuştur. Yarının mobilite tasarımcıları için ışık, heyecan verici bir araştırma alanıdır ve öyle olmaya da devam edecektir.

Düşük mavi bileşenli ışık.
Bir ışık kaynağındaki mavi oranı azaldıkça, bu ışık kaynağının enerji verici etkisi de azalır. Bu etkinin asıl amacı, vücudu uykuya hazırlamaktır.
Audi Q5 taillight

İyi hissettiren atmosfer

Audi, kendine has gelişmiş aydınlatma tasarımıyla bilinmektedir. Yeni ve tamamen elektrikli Audi Q8 e-tron’da, iç mekanda yer alan ışık büyüleyici bir deneyim oluşturur. Ülkenizdeki yenilikçi ortam ve teklifler hakkında daha fazla bilgi edinin.

Devamını okuyun

Audi Q8 e-tron: kWh/100 km cinsinden güç tüketimi (ortalama*): 24,4–20,1g/km cinsinden CO₂ emisyonları (ortalama*): 0
Seçilen aracın donanımına bağlı olarak aralıklarla birlikte yakıt/güç tüketimi ve CO₂ emisyonları hakkında bilgiler.
Bu araç için sadece WLTP'ye göre tüketim ve emisyon değerleri bulunur, NEDC'ye göre değerler bulunmaz.

Audi Q8 e-tron: kWh/100 km cinsinden güç tüketimi (ortalama*): 24,4–20,1g/km cinsinden CO₂ emisyonları (ortalama*): 0
Seçilen aracın donanımına bağlı olarak aralıklarla birlikte yakıt/güç tüketimi ve CO₂ emisyonları hakkında bilgiler.
Bu araç için sadece WLTP'ye göre tüketim ve emisyon değerleri bulunur, NEDC'ye göre değerler bulunmaz.